देशाच्या अंतर्गत सुरक्षेला बळकट करणाऱ्या आणि गुन्हेगारीला पायबंद घालणाऱ्या पोलिस यंत्रणेतील अधिकारी हे लोकशाही व्यवस्थेचे खरे रक्षक असतात. अशाच एका निष्ठावान, शिस्तप्रिय आणि कर्तव्यनिष्ठ पोलीस अधिकाऱ्याला राष्ट्रपती पदकाने गौरविण्यात आले आहे. नागपूर ग्रामीण पोलिस दलातील स्थानिक गुन्हे शाखेचे (LB) वरिष्ठ पोलिस निरीक्षक ओमप्रकाश गंगाधर कोकाटे साहेब यांना President’s Police Medal for Distinguished Service हा सर्वोच्च दर्जाचा सन्मान नुकताच जाहीर झाला. महाराष्ट्रातील केवळ चार वरिष्ठ अधिकाऱ्यांची या यादीत निवड झाली असून, नागपूर ग्रामीण विभागातून हे सन्मान मिळवणारे एकमेव अधिकारी कोकाटे साहेब ठरले आहेत. ओमप्रकाश कोकाटे साहेब यांचे मूळ गाव अमरावती जिल्ह्यातील नायगाव. साध्या ग्रामीण कुटुंबात जन्मलेल्या कोकाटे साहेबांनी लहानपणापासूनच कठोर मेहनतीच्या आणि चिकाटीच्या जोरावर प्रगतीचे शिखर गाठण्याचे स्वप्न उराशी बाळगले. शिक्षणात प्रावीण्य असल्याने त्यांनी विदर्भ महाविद्यालय, अमरावती येथून एम.ए. ही पदवी पूर्ण केली. सामाजिक भान आणि जबाबदारीची जाणीव त्यांना लवकरच पोलीस सेवेकडे आकर्षित करून गेली. त्यांचा वैयक्तिक जीवनप्रवास अत्यंत शिस्तबद्ध, निष्ठावान आणि कुटुंबप्रेमी राहिला असून समाजात एक आदर्श व्यक्तिमत्व म्हणून त्यांची ओळख आहे. कार्यस्थळी ते प्रामाणिकतेचा, पारदर्शकतेचा आणि वेळेच्या काटेकोरपणाचा आदर्श मांडतात. ओमप्रकाश कोकाटे साहेब यांनी 1992 साली पोलीस दलात कॉन्स्टेबल म्हणून आपल्या सेवेला प्रारंभ केला. अत्यंत कष्टपूर्वक आणि निग्रहाने त्यांनी यंत्रणेत आपली ओळख निर्माण केली. त्यांच्या अंगभूत नेतृत्वगुणांच्या आणि उच्च शिस्तप्रियतेच्या जोरावर त्यांनी 1998 साली विभागीय परीक्षेत यश संपादन करून पोलीस उपनिरीक्षक (PSI) म्हणून पदोन्नती मिळवली. त्यांच्या तब्बल ३ दशकांच्या सेवेमध्ये ४५० हून अधिक पुरस्कार व प्रशस्तिपत्रे त्यांना मिळाली आहेत. त्यात DG Insignia सारखा दर्जेदार राष्ट्रीय पोलीस पदक समाविष्ट आहे. त्यांच्या कारकीर्दीत त्यांनी अकोला, चंद्रपूर, बुलढाणा, जळगाव, नाशिक आणि नागपूर या विविध जिल्ह्यांमध्ये सेवा बजावत गुन्हेगारीवर कठोर पावले उचलली आहेत. सध्या ओमप्रकाश कोकाटे साहेब हे नागपूर ग्रामीण पोलीस दलाच्या स्थानिक गुन्हे शाखेचे वरिष्ठ पोलीस निरीक्षक म्हणून कार्यरत आहेत. LCB हा विभाग गुन्हेगारी अन्वेषण, गुप्त माहिती गोळा करणे, टोळीयुद्ध, राजकीय गुन्हेगारी आणि गंभीर गुन्ह्यांवर लक्ष ठेवण्याच्या दृष्टीने अत्यंत महत्त्वाचा असतो. कोकाटे साहेब यांनी या विभागात जेवढ्या निग्रहीपणे काम केले आहे, तेवढे क्वचितच अधिकारी करतात. त्यांनी केलेल्या उल्लेखनीय कारवायांमध्ये नोव्हेंबर 2024 मध्ये गायींच्या आंतरराज्यीय तस्करी करणाऱ्या टोळीविरोधात वर्धा जिल्ह्यात Y-पॉईंटवर सापळा रचून तीन आरोपींना अटक केली आणि ५४ गायी वाचवून ताब्यात घेतल्या. 2023 मध्ये ओडिशावरून नागपूरच्या दिशेने येणाऱ्या ११०० किलो गांजाच्या वाहतुकीचा सुगावा घेत त्यांनी तपासात पुढाकार घेतला. अचूक माहिती आणि सटीक नियोजनाच्या जोरावर संपूर्ण गांजासाठा जप्त करत गुन्हेगारांना अटक करण्यात आली. स्थानिक पातळीवर राजकीय गुन्हेगारांचे नेटवर्क, त्यांच्या हालचाली, निवडणूक काळातील बेकायदेशीर कृती यावर नियंत्रण ठेवण्यासाठी त्यांनी विशेष गुप्त यंत्रणा आणि गस्त यंत्रणा विकसित केली. नागपूर ग्रामीणसह इतर जिल्ह्यांमध्ये खून, दरोडे, जबरदस्ती, अपहरण यांसारख्या गंभीर गुन्ह्यांमध्ये त्यांनी यशस्वी तपास करून आरोपींना तातडीने अटक केली. त्यांनी चालवलेल्या या कारवाया तांत्रिक दृष्टिकोन, पुराव्यांवर आधारित कामगिरी आणि वेगवान निर्णयक्षमतेचे उत्तम उदाहरण ठरल्या. भारत सरकारच्या गृह मंत्रालयाच्या शिफारशीनुसार आणि अखिल भारतीय पोलीस यंत्रणेतील सेवा गुणांकनानुसार, ओमप्रकाश कोकाटे साहेब यांना President’s Police Medal for Distinguished Service हा मानाचा पुरस्कार 2025 मध्ये जाहीर झाला. ही एक अशी सेवा आहे, जी दीर्घ काळ निष्ठेने, सचोटीने आणि गुणवत्तेने बजावल्यामुळे राष्ट्रीय स्तरावर मान्यता मिळवते. त्यांच्या नावावर आजवर ४५० पेक्षा अधिक सन्मानपत्रे व रिवॉर्ड्स जमा झाले आहेत. त्यांच्या कामात स्पष्टता, जबाबदारी, निर्णयक्षमता, वेळेचं व्यवस्थापन, आणि सार्वजनिक हितासाठी धाडसी पावले उचलण्याची वृत्ती ही स्पष्टपणे जाणवते. पोलिस निरीक्षक ओमप्रकाश गंगाधर कोकाटे साहेब हे महाराष्ट्र पोलिस दलातील अत्यंत प्रामाणिक, निष्ठावान आणि धाडसी अधिकारी म्हणून ओळखले जातात. त्यांनी ज्या तळमळीने आपली सेवा दिली आहे, ती राष्ट्रपती पदकासारख्या सन्मानास पात्र ठरावी हे अगदी योग्य आहे. नागपूर ग्रामीण विभागासाठी ही मोठी गौरवाची बाब आहे की, त्यांच्या पोलीस दलातील एक अधिकारी राष्ट्रीय स्तरावर सन्मानित झाला आहे. अशा अधिकारी-कर्मचाऱ्यांचा समाजात सत्कार आणि गौरव होणे, हे पुढील पिढीसाठी प्रेरणादायी ठरते. दिनांक 29 जुलै 2025 रोजी मुंबई येथील राजभवन मध्ये एक भव्य राष्ट्रपती पोलीस पदक प्रदान समारंभ संपन्न झाला. या प्रसंगी महाराष्ट्राचे राज्यपाल सी. पी. राधाकृष्णन यांच्या हस्ते ६४ जणांना शौर्यगौरव पदक, ४ जणांना विशेष सेवा पदक आणि ३८ जणांना उपयुक्त सेवा पदक देण्यात आले. एकूण १०६ पुरस्कारप्राप्तांना सन्मानित करण्यात आले. यावेळी उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे, राज्य गृहमंत्री युगेश कदम, गृह विभागाचे मुख्य सचिव अनुप कुमार सिंह, विशेष पोलीस महानिरीक्षक डॉ. मनोज कुमार शर्मा (ज्यांना Meritorious Service Medal प्राप्त झाला), तसेच पोलीस महासंचालक रश्मी शुक्ला यांच्यासह अनेक वरिष्ठ पोलीस अधिकारी व पुरस्कारप्राप्तांच्या कुटुंबीयांचाही समावेश होता. हा समारंभ पोलीस दलातील धैर्यगौरव, कार्यक्षमता व सेवा भावनेचा गौरव करणारा एक फारच महत्वाचा आणि प्रेरणादायी कार्यक्रम ठरला. राष्ट्रपतींकडून प्राप्त झालेले “गुणवत्तापूर्ण सेवेसाठी राष्ट्रपती पोलीस पदक” हे कोकाटे साहेबांच्या कारकीर्दीतील सर्वोच्च आणि सर्वोत्तम मानांकन ठरले आहे. हे पदक केवळ पुरस्कार नसून पोलीस सेवेमधील उत्कृष्टतेचे आणि निष्कलंक सेवाभावाचे प्रतीक असल्याचे राज्यपाल यांनी आपल्या मनोगतात सांगितले.
ध्येय न्यूज चॅनेलच्या बातम्या मिळवण्यासाठी येथे क्लिक करून आमचा व्हाट्सअप ग्रुप जॉईन करा.
